Son iki yılın yaz aylarında başlayıp bu sene de devam eden, şu ana kadar hiç yaşamadığımız değişik sinek ısırıklarıyla karşılaştınız mı? Bunlar normal bir sivrisineğin aksine, kaşıntısı geçmek bilmeyen ve kabartı veya kızarıklar şeklinde alerji yapabilen rahatsızlıklara neden oluyordu. Yakalayabildiğimiz sineklerin bacaklarında beyaz şeritler olduğunu fark ettik ve araştırmaya başladık. Sonuçlar bu canlıların Kafkasya’dan ülkemize gelen Aedes cinsi sivrisinekler olduğunu gösterdi. Halk arasında Asya Kaplan Sivrisineği olarak adlandırılan bu sivrisineklerin verdikleri hasara ek olarak riskli virüsler taşıma ihtimalleri nedeniyle dikkat edilmesi gereken türler olduğunu söyleyebiliriz.⠀


Tropikal ve subtropikal bölgelerde ortaya çıkmış olan bu tür, mevsimlerdeki değişiklikler ve uluslararası ürün ticaret yolları ile dünyanın dört bir yanına yayılmıştır. Şu anda Antarktika dışındaki tüm kıtalarda bu canlılara rastlayabilmek mümkündür.⠀

Ülkemizde Trakya ve İstanbul’dan, Giresun’a ve Kocaeli’ye kadar yayılan Aedes albopictus ile Artvin’den Giresun sınırına kadar yayılan Aedes aegypti türlerinin bulunduğu bilinmektedir. Bu sineklerin 5 ila 7 yıl içerisinde Orta Anadolu’ya kadar yayılması beklenmektedir. ⠀

Yüksek adaptasyon yetenekleri ve mevsim boyu yumurtlayabilmeleri sayesinde Aedes cinsi bu sivrisinekler yalnızca yazın değil, Mart’tan Kasım’a kadar hayatta kalabilmekte. Su birikintileri ve su birikebilecek kuru yerlere bıraktıkları yumurtaları, bir haftaya kadar kan emen yetişkinlere dönüşmektedir. Gece gündüz fark etmeksizin sessiz uçup agresif bir şekilde saldıran bu tür yalnızca insanları değil kedi, köpek, kuş, inek gibi, neredeyse kanı olan tüm canlıları hedef almaktadır.⠀

Risk oluşturan durum, henüz ilacı veya aşısı olmayan zika virüsü ile dengue ateşi, chikungunya ve sarı humma virüslerini taşıyor olabilme ihtimalleridir.

Her ne kadar ülkemizdeki Aedes türlerinden kaynaklanan bir zika virüsü vakası kayıtlara geçmemiş olsa da gün boyu saldırabilen, sessiz uçan ve alerjik kaşıntı/kızarıklıklara neden olan bu canlılara karşı dikkatli olmakta fayda var.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Sağlık Daire Başkanlığı’ndan yapılan açıklamaya göre Asya Kaplan Sivrisineği ile mücadele planı hayata geçiriliyor. Ayrıca hedef 2022’de acil durumlar dışında kimyasal madde kullanmadan vektörlerle mücadele etmek şeklinde açıklanmış durumda.

Daha fazla benzer içerik için bizi takip etmeye devam edin.



İlk yayınlanma: 19/07/2021
Güncellenme: 24/08/2022

Kaynak
Zika Virüsü & Aedes Cinsi Sivrisinekler, Bayer.

Bu içeriği paylaşın
Yazar hakkında

Cenk Dunat

Marmara Üniversitesi Biyoloji bölümünden mezun oldum. M.Ü. Biyolojik Bilimler Kulübünün 2020 - 2021 dönemi başkanlığını yürüttüm. Bilimi ve teknolojiyi herkes için anlaşılır ve ulaşılabilir hale getirmek amacıyla kulübümüzden edindiğim deneyimlerden faydalanarak Moletik'i kurdum. Yazarlarımızın da destekleriyle birlikte yeni bir yolculuğa yelken açtık :) Bu yolculukta bize katılın!

Yorumlar

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.